Quốc hội thảo luận tình hình kinh tế - xã hội: Cần có chính sách cho một số doanh nghiệp đầu tàu

2018-10-27 09:12:21 Phóng Viên

Sáng 27/10, Quốc hội tiếp tục thảo luận ở hội trường về các vấn đề kinh tế - xã hội. Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh và Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến tham gia giải trình về các vấn đề được quan tâm.


Trong hai ngày 26 và 27/10, Quốc hội thảo luận ở hội trường về tình hình kinh tế - xã hội năm 2018 và 3 năm thực hiện kế hoạch 5 năm 2016-2020; kế hoạch năm 2019.

Quốc hội cũng đánh giá sơ kết 3 năm thực hiện kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế 5 năm giai đoạn 2016-2020; kết quả 3 năm thực hiện các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số và miền núi; việc thực hiện nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2016-2020.

Các thành viên Chính phủ sẽ phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu.

Phiên làm việc được phát thanh, truyền hình trực tiếp.

Tăng trưởng GDP vượt chỉ tiêu, nhưng chưa vững chắc

Phát biểu đầu phiên thảo luận, ĐB Nguyễn Thanh Hải (đoàn Tiền Giang) đánh giá, tăng trưởng GDP 2018 vượt chỉ tiêu Quốc hội là tín hiệu tích cực, nhưng tính bền vững chưa vững chắc khi nguồn lực tăng trưởng phụ thuộc phần lớn vào các DN FDI. Quy mô xuất nhập khẩu khoảng 200% GDP, cho thấy tăng trưởng dựa vào nhu cầu thế giới nhưng nguồn lực đáp ứng nhu cầu (phục vụ sản xuất của khối FDI) lại nhập từ bên ngoài. ĐB Nguyễn Thanh Hải đề nghị cần có giải pháp tích cực trong thời gian tới.

Ngoài ra, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) kiểm soát thấp hơn 4%, để giữ mức này Chính phủ đã sử dụng một số giải pháp hành chính như hoãn tăng giá điện, kiềm chế giá xăng dầu. “Tôi lo rằng, sẽ có áp lực dồn đẩy sang năm 2019, nên Chính phủ cần có kế hoạch thật tốt kiểm soát lạm phát năm sau”, ĐB Nguyễn Thanh Hải nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, ĐB Nguyễn Thanh Hải cho rằng, Chính phủ cần tăng dự báo tình hình, nhất là trước thời cơ và thách thức từ cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung; như việc chuyển dịch hàng Trung Quốc và tỷ giá sẽ tránh được những thiệt hại cho xuất khẩu, tránh thực trạng được mùa mất giá nông sản như vừa qua...

Một vấn đề nữa được ĐB đoàn Tiền Giang đề cập là ô nhiễm môi trường, xử lý rác. Theo ĐB, khoảng cách giữa bãi rác và khu dân cư ngày càng rút ngắn, bài rác quá tải, gây bức xúc trong dân. Nước bẩn tràn ra khi mùa mưa, mùi hôi thối bốc ra trong dân. Vấn đề này đã tồn tại từ lâu nhưng không được chỉ đạo đến nơi đến chốn. “Đề nghị Chính phủ xử lý dứt điểm”, ĐB đề nghị.

ĐB Nguyễn Thanh Hải cũng nêu mối lo ngại về việc đòi nợ thuê, chế tài xử lý chưa rõ, khiến dân bức xúc, bất an. Đặc biệt, tình hình an ninh trật tự phức tạp, nhất là tệ nạn ma túy tràn lan, nhiều hệ lụy. 70% tội phạm xuất phát từ ma túy. Nhiều loại ma túy mới xuất hiện, cực độc, gây tác động lớn. Phương tiện trang bị cho cơ quan chức năng để phát hiện các loại này còn hạn chế.

Sau cổ phần hóa, DN có hoạt động hiệu quả?

Liên quan đến vấn đề xử lý nợ xấu, ĐB Nguyễn Bá Sơn (đoàn Đà Nẵng) nêu: Cách đây 1 năm, Quốc hội ban hành nghị quyết về xử lý nợ xấu. Do đó, công tác xử lý đã có nhiều chuyển biến tích cực, đi vào quỹ đạo. Tuy nhiên, hiện còn nhiều xung đột về quy định thi hành án dân sự đang là rào cản cho Nghị quyết này. “Đề nghị Quốc hội quan tâm chấn chỉnh”, ĐB đoàn Đà Nẵng nhấn mạnh.

Mặt khác, theo ĐB, thời gian gần đây, đồng bào ở miền núi phía Bắc đang phải đối mặt nhiều thiên tai, cơn lũ dữ. Thay mặt cử tri Đà Nẵng, chúng tôi đề nghị Chính phủ sớm đưa đồng bào về chỗ an toàn, để an cư lạc nghiệp.

Bên cạnh đó, ĐB Nguyễn Bá Sơn quan tâm đến hiệu quả của quá trình cổ phần hóa. Sau khi cổ phần hóa liệu một số DN có hoạt động hiệu quả hay không. Đặc biệt, tiến độ xử lý một số công trình chậm tiến độ, yếu kém đến đâu rồi?

Đề cập đến việc thời gian dành cho ngành thuỷ sản Việt Nam thực hiện các yêu cầu về minh bạch ngư trường đánh bắt đã hết hạn, ĐB Nguyễn Bá Sơn nhấn mạnh: "Nếu điều này không được tháo gỡ kịp thời đồng thời với việc xây dựng một tập quán đánh bắt hải sản phù hợp với thông lệ quốc tế, thì ngành thuỷ sản và phát triển xuất khẩu thuỷ sản sẽ gặp không ít khó khăn". ĐB cũng đề nghị cơ quan chức năng xử lý tốt vấn đề nội tại và hợp tác với EU sớm tháo gỡ thẻ vàng đối với thuỷ sản.

Đề nghị phân bố nguồn lực theo hướng thị trường

ĐB Thạch Phước Bình (đoàn Trà Vinh) đề nghị Chính phủ cần đổi mới phương thức phân bố nguồn lực theo hướng thị trường, phát triển DN lĩnh vực nông nghiệp, tập trung đầu tư các địa phương đầu tàu kinh tế như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh.

ĐB đoàn Trà Vinh, người dân đang rất bức xúc về hàng giả, hàng nhái tràn lan, đặc biệt là phân bón nông nghiệp. Tình trạng thất nghiệp cũng được ông Bình nhắc đến và đề nghị các cơ quan chức năng có giải pháp, chú ý kéo giãn doanh nghiệp về vùng nông thôn để giải quyết việc làm cho lao động tại đây.

ĐB Thạch Phước Bình cũng đề nghị Chính phủ có nhiều giải pháp để nâng cao chất lượng y tế cơ sở, giảm áp lực cho bệnh viện tuyến trên.

Sáp nhập trường tiểu học và THCS có hiệu quả hay không?

ĐB Bùi Văn Phương (đoàn Ninh Bình) nói hiện người dân nhận thức không đúng và đủ về chi tiêu cho bộ máy, khiến họ nghĩ bộ máy là gánh nặng với dân. Thực tế, chi cho bộ máy hành chính chỉ khoảng 10% chi thường xuyên. Sự cần thiết tinh giản bộ máy ta nói không đầy đủ, làm cho người dân đang nhận thức bộ máy là một gánh nặng cho ngân sách. Chúng ta cần phải truyền thông cho người dân hiểu đúng.

70% chi thường xuyên cho 13 mục tiêu trong đó bộ máy hành chính, đảng đoàn thể… chỉ chiếm 10%. Trong khi đó, chi thường xuyên bao gồm cả chi cho sự nghiệp y tế và giáo dục và ta đang bao cấp cho người dân. Nếu không bao cấp thì giá sẽ giống các đơn vị tư nhân. Số chi đó là chi chi cả người dân chứ không phải là chỉ chi cho bộ máy. Nếu truyền thông không đúng thì người dân hiểu không đúng...

ĐB đoàn Ninh Bình cho rằng, mục tiêu là tinh giản nhưng phải đảm bảo hiệu lực, hiệu quả. Chúng ta đang chạy theo vấn đề tinh giản. Ai làm được nhiều tinh giản, sáp nhập coi là thành tích. Chính phủ cần quan tâm, và phải trả giá về việc sát nhập, nhập vào lại thôi.

“Đơn cử như trường tiểu học và trường THCS nhập vào với nhau giảm bớt được lãnh đạo, giảm mấy giáo viên năng khiếu. Liệu khi sáp nhập có hiệu lực hiệu quả hay không? Ở vùng cao nếu sáp nhập thì các cháu đi học như thế nào. Chính phủ cần quan tâm, không được vội vàng”, ĐB Bùi Văn Phương dẫn chứng.

Bên cạnh đó, ĐB bày tỏ băn khoăn: “Gần đây tôi thấy có một số địa phương đã làm nhập sở nọ sở kia… nhưng nhập dựa trên quy phạm pháp luật nào, mà bên dưới thực hiện như thế nào, để đảm bảo đúng pháp luật?”

Cần có chính sách cho một số DN đầu tàu

Theo ĐB Hà Sĩ Đồng (đoàn Quảng Trị): Báo cáo của Chính phủ cho thấy tình hình kinh tế-xã hội khả quan hơn năm 2017, củng cố niềm tin cho dự báo kinh tế Việt Nam sẽ tăng trưởng cao và nhiều khả năng vượt mục tiêu 6,7%.

Tuy vậy, ngành nông nghiệp không còn giữ được tốc độ cao như 2 quý đầu năm, kết quả triển khai nông nghiệp công nghệ cao chưa được như ý muốn để tăng trưởng 4-5%/năm; ngành du lịch chịu tác động bởi cạnh tranh thương mại quốc tế. Ngành xây dựng tăng trưởng cho thấy việc tháo gỡ các nút thắt trong đầu tư công đã có ý nghĩa tốt. ĐB đoàn Quảng Trị cũng đề nghị cần có chính sách cho một số DN đầu tàu.

ĐB Hà Sĩ Đồng cho rằng, báo cáo của Chính phủ đã phân tích khá cụ thể về năm 2019, đại biểu phân tích kỹ hơn về cạnh tranh Mỹ - Trung, không chỉ thuần túy về thương mại. Từ đó, đại biểu kiến nghị một số vấn đề về chính sách tiền tệ và cho rằng, cần tiếp tục cải cách thể chế, hỗ trợ khu vực tư nhân trong nước, quyết liệt thực hiện tái cơ cấu kinh tế, thu gọn khu vực kinh tế nhà nước. Bảo đảm thực hiện tốt chủ trương đa dạng hóa thị trường, tránh phụ thuộc vào một số thị trường lớn. Đẩy mạnh tự chủ cho các đơn vị sự nghiệp công, giảm gánh nặng cho ngân sách.

Liên quan đến các chính sách hỗ trợ DN, ĐB Lưu Bình Nhưỡng (đoàn Bến Tre) cho rằng, bức tranh kinh tế đang đẹp nhưng vẫn còn vết nhám cần giải quyết, như chính sách hỗ trợ DN còn thiếu công bằng, còn nhiều thủ tục, rào cản với DN. Tiến trình cổ phần hóa còn chậm.

ĐB đoàn Bến Tre đã nêu một số ví dụ cụ thể về các nội dung này và đề nghị cần bịt các lỗ hổng trong cổ phần hóa; tăng cường kiểm toán, thanh tra; coi trọng cải cách tư pháp.

Trước đó, ngày 26/10, Quốc hội thảo luận ở hội trường về các vấn đề kinh tế - xã hội với 44 ĐB phát biểu, hai ĐB tham gia tranh luận, các Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ, Nguyễn Xuân Cường giải trình thêm về các vấn đề được quan tâm.

ĐB Quốc hội ghi nhận thành công lớn trong phát triển kinh tế-xã hội, bày tỏ phấn khởi trước bước phát triển ngoạn mục của đất nước trong khi đầu nhiệm kỳ "bề bộn những khó khăn", "cảm nhận về một Chính phủ gần dân, trọng dân đang có sức lan tỏa rất lớn", khẳng định Chính phủ đã điều hành thành công phát triển KTXH. Các ĐB đồng thời cũng nêu rõ các tồn tại, hạn chế cần khắc phục.

Ngày 22/10, trong phiên khai mạc kỳ họp Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã trình bày Báo cáo khẳng định: Mặc dù còn những hạn chế, khó khăn và trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực có nhiều biến động, chúng ta đã kiểm soát tốt lạm phát, ổn định vĩ mô, đẩy mạnh cơ cấu lại nền kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng, tập trung chỉ đạo phát triển các ngành, lĩnh vực có tiềm năng, lợi thế, ứng dụng công nghệ cao, tạo động lực mới nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh.

Tốc độ tăng trưởng đạt cao hơn giai đoạn 2010 - 2015, chất lượng tăng trưởng được nâng lên, bền vững hơn; quy mô nền kinh tế tăng mạnh.

Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, cải cách hành chính, phòng chống tham nhũng, lãng phí đạt nhiều kết quả quan trọng.

Quốc phòng, an ninh được tăng cường; trật tự an toàn xã hội được bảo đảm; đối ngoại và hội nhập quốc tế được đẩy mạnh; vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế được nâng lên.

Trên cơ sở kết quả 9 tháng, ước cả năm 2018 chúng ta sẽ đạt và vượt toàn bộ 12 chỉ tiêu kế hoạch đề ra, trong đó có 8 chỉ tiêu vượt.

Với kết quả đạt được của năm bản lề 2018, tình hình đất nước trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại trong 3 năm 2016 - 2018 phát triển đúng hướng, chuyển biến rõ nét hơn giai đoạn trước; quy mô nền kinh tế gấp 1,3 lần, GDP bình quân đầu người tăng 440 USD so với đầu nhiệm kỳ; đời sống của người dân không ngừng được cải thiện.

Dự báo chúng ta sẽ đạt được các mục tiêu kế hoạch 5 năm 2016 - 2020 mà Nghị quyết Đại hội Đảng XII và Nghị quyết của Quốc hội đã đề ra, trong đó đến nay đã có 11 chỉ tiêu đạt và vượt.

Việc đạt được kết quả toàn diện trên các lĩnh vực thể hiện sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành đúng hướng, đổi mới, sát sao, quyết liệt của Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, cấp ủy, chính quyền các cấp, các ngành; sự nỗ lực của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta, góp phần quan trọng củng cố niềm tin, tạo không khí phấn khởi trong toàn xã hội, được các tổ chức quốc tế đánh giá cao.

Báo cáo cũng thẳng thắn nhìn nhận, bên cạnh kết quả đạt được, chúng ta cũng còn nhiều hạn chế, yếu kém trong các lĩnh vực, như đã nêu trên. Những hạn chế, yếu kém này do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan, trong đó nguyên nhân chủ quan là chủ yếu.

 

 

Theo KTĐT